Με ιδιαίτερη επιτυχία πραγματοποιήθηκε το 4ο Σεμινάριο Τροπικής και Ταξιδιωτικής Ιατρικής στην πόλη Γιργκάλεμ της Νότιας Αιθιοπίας απο 1 έως 17 Απριλίου 2011
Το Σεμινάριο αυτό ήταν μία ακόμη προσφορά της Ιατρικής Σχολής και του Μεταπτυχιακού μας Προγράμματος και υποδηλώνει το ενδιαφέρον του Πανεπιστημίου μας για νέες ακαδημαϊκές πρωτοβουλίες και για άνοιγμα σε νέους εκπαιδευτικούς ορίζοντες.
Το σεμινάριο αυτό, το δεύτερο που πραγματοποιούμε στην πόλη αυτή, υπήρξε για τους Μεταπτυχιακούς φοιτητές και τους ιατρούς που συμμετείχαν μία μοναδική εμπειρία.
Μας έφερε σε επαφή με μία άλλη υγειονομική πραγματικότητα και με προβλήματα υγείας που δεν είναι τόσο γνωστά στον αναπτυγμένο κόσμο. Εστιάσαμε μέσα απο θεωρητική διδασκαλία και πρακτική εκπαίδευση στα λεγόμενα “νοσήματα της στέρησης” (poverty related diseases). Γνωρίσαμε την “Ιατρική ελαχίστων πόρων” και την “Ιατρική σε αφιλόξενο περιβάλλον”.
Ζήσαμε απο κοντά τις συνέπειες νοσημάτων όπως ο οξύς υποσιτισμός, οι παρασιτώσεις, η ελονοσία, το AIDS η φυματίωση.
Είχαμε την ευκαρία να εργαστούμε στο Hamlin Foundation Fistula centre και ζήσαμε την προσπάθεια απαλλαγής των γυναικών απο το στίγμα της αναπηρίας των κολποκυστικών συριγγίων της λοχείας.
Στη διάρκεια της παραμονής μας στην Αιθιοπία, γνωρίσαμε τους ανθρώπους της περιοχής και ήρθαμε σε επαφή με την σκληρή τους καθημερινότητα. Η επίσκεψή μας στην περιοχή της φυλής των Αφάρ μας έφερε σε επαφή με έναν λαό υπερήφανο και έντιμο με ένα λαμπρό παρελθόν αγώνων για την εθνική χειραφέτηση που δεν έχει ανεχτεί την αποικιοκρατία και την ξένη εκμετάλλευση. Στην επίσκεψή μας στο τοπικό σχολείο, είδαμε τις προσπάθειες για μία εθνική παιδεία και επισκεφτήκαμε ιδρύματα -δείγματα της κοινωνικής αλληλεγγύης. Γνωρίσαμε τις τοπικές παραδοσιακές μορφές διακυβέρνησης καιι της παραδοσιακής ιατρικής.
Ήρθαμε σε επαφή με τους συναδέλφους ιατρούς και νοσηλευτές που, αν και δεν υπολείπονται σε πείρα και σε γνώσεις απο εμάς, πασχίζουν με ελάχιστα μέσα και μηδαμινή επιστημονική υποστήριξη να προσφέρουν τις όποιες υπηρεσίες υγείας στον τοπικό πληθυσμό. Οι μισθοί τους, οι συνθήκες διαβίωσής τους και οι επιστημονικοί τους ορίζοντες είναι τραγικά δυσανάλογες και αυτό συντελεί στην μεγάλη “αφαίμαξη εγκεφάλων” (brain drain) ,φαινόμενο για το οποπιο ευθύνονται συχνά οι πλούσιες χώρες του βορρά.
Η διοργάνωση, σε συνεργασία με το τοπικό Νοσοκομείο, της επιστημονικής ημερίδας με θέμα “Diabetes Mellitus in rural Settings” ήρθε να υπογραμμίσει το ενδιαφέρον γαι την ανεχόμενη απειλή του χρόνιου αυτού νοσήματος για τον αναπτυσσόμενο κόσμο και αποτέλεσε μία ακόμα γέφυρα επιστημονικής συνεργασίας και πρακτικής βοήθειας στις ευπαθείς ομάδες της περιοχής.
Με ιδιαίτερη προσοχή εξετάζουμε το επίσημο αίτημα του Υπουργείου Υγείας της Αιθιοπίας για συμμετοχή του Πανεπιστημίου μας στην νέα Εθνική προσπάθεια δημιουργίας νέων ιατρικών σχολών για να καλυφθούν οι τεράστιες ανάγκες της χώρας σε ιατρικό και παραϊατρικό προσωπικό.
Αποκορύφωμα της δράσης μας υπήρξε η πρωτοβουλία του Μεταπτυχιακού μας να επισκευάσει το Παιδιατρικό τμήμα του Νοσοκομείου και να το εξοπλίσει με βασικό εξοπλισμό. Ήταν μια έμπρακτη απόδειξη ότι η εκπαίδευσή μας δεν μένει στα λόγια αλλά προσφέρει έμπρακτα με πράξεις εθελοντισμού και αλληλεγγύης
Γνωρίσαμε τις ανεπανάληπτες ομορφιές της Αφρικανικής γής και ευαισθητοποιηθήκαμε για το χρέος μας σαν πολίτες του “παγκόσμιου χωριού” στην προστασία της οικολογικής ισοροπίας και της βιοποικιλότητας στον πλανήτη.
Είχαμε την ευκαιρία να συζητήσουμε για τις μεγάλες ανοιχτές πληγές της “μαύρης ηπείρου”: Τους λιμούς και την έλλειψη ασφαλούς νερού,τις πανδημίες που αποδεκατίζουν ολόκληρα κράτη, τις εθνοτικές διενέξεις, τα εγκλήματα γεννοκτονίας, την στρατολόγηση παιδιών, την καταλήστευση των πλουτοπαραγωικών πηγών και των θησαυρών του υπεδάφους για χρηματοδότηση πολέμων, την εκμετάλλευση των πληθυσμών απο τις μεγάλες φαρμακευτικές εταιρίες για αμφίβολης ασφάλειας κλινικές μελέτες κ.α...
Αλλά ασφαλώς είχαμε και τις στιγμές χαλάρωσης και διασκέδασης: Σε ένα άνετο περιβάλλον,με απλές αλλα αξιοπρεπείς συνθήκες, μπορέσαμε να γνωριστούμε μεταξύ μας, δημιουργήσαμε φιλίες, γευτήκαμε την τοπική κουζίνα, και γνωρίσαμε την μουσική,τον χορό και την καλλιτεχνική δημιουργία των κατοίκων.
Ασφαλώς καθένας προσέλαβε την εμπειρία αυτή μέσα απο το προσωπικό του πρίσμα και με βάση τα ξεχωριστά του βιώματα. Για πολλούς απο μας, η επαφή με την πραγματικότητα του Τρίτου Κόσμου ήταν ένα πολιτιστκό και πολιτισμικό σοκ. Δεν αποφεύχτηκαν σε αρκετές περιπτώσεις οι “τουριστικές” συμπεριφορές αλλά ,σε κάθε περίπτωση, γυρίζουμε όλοι απο το ταξίδι αυτό διαφορετικοί απ 'οτι ξεκινήσαμε. Ελπίζουμε οτι αυτή η εμπειρία σε συνδυασμό με την γενικότερη αντίληψη του μεταπτυχιακού μας για μία αλλη “Διεθνή” Ιατρική θα ανοίξει δικλείδες προβληματισμού σε όλους.
Το Σεμινάριο προετοιμάστηκε σχολαστικά τόσο στο οργανωτικό όσο και στο θεωρητικό σκέλος του:
Με μια σειρά προπαρασκευαστικές διαλέξεις , με διοργάνωση ημερίδας Ταξιδιωτικής Ιατρικής και ομαδικού εμβολιασμού αλλα κύρια με την εκπόνηση και διανομή ενός ολοκληρωμένου εγχειρίδιου θεωρητικής και πρακτικής προπαίδευσης το 4ο αυτό Σεμινάριο ήρθε να συμπληρώσει και να ξεπεράσει την επιτυχία των πρηγούμενων και να δημιουργήσει έτσι συνθήκες για την εδράιωση του θεσμού των Advanced Courses in Global Health που έχει καθιερώσει το μεταπτυχιακό μας μάθημα.
Απο τη θέση αυτή θέλω να ευχαριστήσω όλους όσους βοήθησαν στην επιτυχία του 2ου αυτού Σεμιναρίου:
Τους καθηγητές, Ελληνες και Αιθίοπες που συμμετείχαν με διαλέξεις και εισηγήσεις και τους συναδέλφους, κκ Αγη Τερζίδη , Ε.Βασιλοπούλου και Ε.Κακάλου και Χ.Χρήστου που προσέφεραν με την γνώση και την εμπειρία τους. Ευχαριστούμε την Βαρβάρα Γκεμπιάου που με την ακούραστη επιμονή της συνέβαλλε αποφασιστικά τόσο στην προετοιμασία όσο και στην ομαλή διεξαγωγή του Σεμιναρίου.Ολοι εκτιμήσαμε την γνώση της για την Αφρική αλλα και τον ζεστο και φιλικό της χαρακτήρα.
Σας ευχαριστουμε όλους για την συμμετοχή σας και σας προσκαλούμε απο τώρα στο Πέμπτο Σεμινάριο Τροπικής και Ταξιδιωτικής Ιατρικής του χρόνου!!!.
